Wednesday, 27 November 2019

ಜ್ಞಾನದ ದೀಪ

ದೀಪ ಹಚ್ಚಬೇಕು
ಕೇವಲ ಬೆಳಕು ಹರಡಲಲ್ಲ
ಕತ್ತಲ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ಅವಿತಿರುವ ನಿನ್ನ
 ಮನದ ಭಯವ ಹೊಡೆದೋಡಿಸಲು

ದೀಪ ಹಚ್ಚಬೇಕು
ಕೇವಲ ಅಜ್ಞಾನ ಹೋಗಲಾಡಿಸಲಲ್ಲ
ಜ್ಞಾನದ ದಾಹವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು

ದೀಪ ಹಚ್ಚಬೇಕು
ಕೇವಲ ಹಬ್ಬ ಆಚರಿಸಲಲ್ಲ
ಮನಸ್ಸಿನ ಖೇದವನ್ನು ತೊರೆದು ಹೊಸತನವನ್ನು ಪಡೆಯಲು

ದೀಪ ಹಚ್ಚಿ ಬೆಳಕು ಹರಿಸಿ
ಮನದ ಆಸೆ ನೀಗಿಸಲು , ಹೊಸತನವ ಪಡೆಯಲು .
ಹಣತೆಗೊಂದು ಹಣತೆ ತಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಬೆಳಕು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ
ಮನೆಯ ಮಿನುಗಿ  ಮನವ ಬೆಳಗಿ ಹರಿದು ಹರಿದು ಹೊಮ್ಮಿ ಚೆಲ್ಲಿ
ನವೋಲ್ಲಾಸ ನೀಡಲು , ದೀಪ ಬೆಳಗಬೇಕು ಜ್ಯೋತಿ  ಹರಡಬೇಕು . 

Arpitha Rao
Banbury 

ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟ ಮತ್ತು ಭೋಗ ನಂದೀಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ.


Published in Vijayakarnataka
ಮಳೆಗಾಲ ಎಂದರೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಹಸಿರು  ತುಂಬಿದ ವಾತಾವರಣ . ಪುಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳು ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರಂತೂ  ಅವಕ್ಕೆ  ಸ್ವಲ್ಪ  ಹೊತ್ತು ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಆಡುವ ತವಕ . ಹಾಗೆಯೇ  ವೀಕೆಂಡ್ ಬಂತೆಂದರೆ ಎಲ್ಲಾದರೂ ಸುತ್ತಾಡುವ ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರಹೋಗಿ  ಟ್ರಿಪ್ ಜೊತೆಗೆ ಬಿಸಿಬಿಸಿ ಮಸಾಲಾ ದೋಸೆ ಟೀ ಸವಿಯುವ ಮನಸ್ಸು ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಇರುತ್ತದೆ . ಬೇಸಿಗೆಯ ಬಿಸಿಲಿಗೆ ಸೋತು ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವವರು ಮಳೆಗಾಲ ಬಂತೆಂದರೆ ಎಲ್ಲಾದರೂ ಸಣ್ಣ ಟ್ರಿಪ್ ಗೆ ಹೋಗುವ ಪ್ಲಾನ್ ಮಾಡಬಹುದು .  ಹಾಗೆಯೇ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ಸಾಕಷ್ಟು ಡ್ಯಾಮ್ , ಟ್ರೆಕಿಂಗ್ , ಜಲಪಾತ ತಾಣಗಳಿವೆ .  ಈ ಭಾರಿ ನಾವು ನಮ್ಮ ಪುಟಾಣಿ ಮಗನನ್ನು ಸುತ್ತಿಸಿದ್ದು ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟ ಮತ್ತು  ಭೋಗ ನಂದೀಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ. 


ನಂದಿ ಹಿಲ್ಸ್ ಎಂದಾಕ್ಷಣ ನೆನಪಿಗೆ ಬರುವುದು ಇಲ್ಲಿನ ಮುಂಜಾನೆಯ ಸೂರ್ಯೋದಯ .  ಈ ಸೂರ್ಯೋದಯವನ್ನು ನೋಡಲೆಂದೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಬೈಕ್ ರೈಡರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಟ್ರೆಕಿಂಗ್ ಆಸಕ್ತರು ಬೆಳಗಿನ ಮುಂಜಾನೆ ೫ ಗಂಟೆಗೆಲ್ಲ  ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ವ್ಯೂ ಪಾಯಿಂಟ್ ನಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಕಾಯುತ್ತಾರೆ . ನಂದಿ ದುರ್ಗಾ , ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟ ಎಂದೆಲ್ಲ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ಹಿಲ್ಸ್ ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರದಿಂದ ಸುಮಾರು ೬೫ ಕಿ ಮೀ ಅಂತರದಲ್ಲಿದೆ .  ಚಿಕ್ಕಬಳ್ಳಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಸೇರುವ ನಂದಿ ದುರ್ಗಾ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ೪೮೫೦  ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ .  ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಆನಂದ ಬೆಟ್ಟ ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ , ಹೆಸರಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮುಂಜಾನೆ ಸೂರ್ಯೋದಯದ ವಿಹಂಗಮ ನೋಟ ಸವಿಯಲು ಹೋದವರಿಗೆ ಆನಂದವಾಗುವುದು ಖಂಡಿತ . 
ನಂದಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಈ ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬರಲು ಬೇರೆಬೇರೆ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ . ದೂರದಿಂದ ನೋಡಿದರೆ ಇದು ನಂದಿಯಂತೆ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಬಂತು ಎಂದು ಕೂಡ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ .  ಅರ್ಕಾವತಿ ನದಿ ಕೂಡ ಇಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟುವುದರಿಂದ ಈ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವವ ಅಮೃತ ಸರೋವರ ಎಂಬ ಜಾಗವನ್ನು ನೋಡಲೇಬೇಕು . ಇನ್ನು ರಾಮಕೃಷ್ಣ ಗುರೂಜಿ ಕೂಡ ಇಲ್ಲೇ ಧ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು ಎನ್ನಲು ಬ್ರಹ್ಮಾಶ್ರಮ ಎಂಬ ಗುಡಿ ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿದೆ . ಪಲಾರ್ ನದಿಯ ಮೂಲ ಇಲ್ಲೇ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಸಣ್ಣದೊಂದು ಕೊಳವನ್ನು ಕೂಡ ನೋಡಬಹುದು . ಇದೆಲ್ಲದಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಟಿಪ್ಪು ಡ್ರಾಪ್ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಕರ್ಷಕ ಜಾಗವಾಗಿದೆ.  ಟಿಪ್ಪು ತನ್ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಿಸಲು ಈ ಸ್ಥಳದಿಂದಲೇ ಕೆಳಗೆ ನೂಕುತಿದ್ದ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ .  ಹಾಗೆಯೇ ಟಿಪ್ಪು ಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೋಸ್ಕರ ತಂಗುತ್ತಿದ್ದ ತಾಣ ಬೇಸಿಗೆ  ಮನೆಯನ್ನು  ಕೂಡ ಇಲ್ಲಿ ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೋಡಬಹುದು. 



ವಿನಾಯಕ , ಯೋಗಾನಂದೀಶ್ವರ ಹೀಗೆ ಬೇರೆಬೇರೆ ದೇವರ ಗುಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿ ಹೋಗುವುದು ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳಿಗಂತೂ  ಖುಷಿಯ ವಿಚಾರ . ಜೊತೆಗೆ ಮಕ್ಕಳ ಆಟಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಜಾರುಬಂಡಿ , ಉಯ್ಯಾಲೆಗಳನ್ನೂ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಒದಗಿಸಿದೆ .  ಮಳೆಗಾಲವಾದ್ದರಿಂದ ಶೂ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು   ಉತ್ತಮ .  

 ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಒಂದು ದಿನದ ವೀಕೆಂಡ್ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿರುವ ಈ ಸ್ಥಳ ದಿಂದ ೨೦ ನಿಮಿಷ ಡ್ರೈವ್ ಮಾಡಿದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ಸುಂದರ ಸ್ಥಳವಿದೆ . ಅದೇ ಭೋಗ ನಂದೀಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ.  ನಂದಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯ ಶಿವನ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು ಒಂಬತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬಾಣ ರಾಣಿ ರತ್ನಾವಳಿ ಕಟ್ಟಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಈ ದೇವಾಲಯ ವಿಜಯನಗರ ರಾಜರ ಕಾಲದವರೆಗೂ ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು  ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ . ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇವಾಲಯ ನಂತರದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ  ಟಿಪ್ಪುವಿನ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿತ್ತು ಎನ್ನಲಾಯಾಗುತ್ತದೆ . ಪಾರ್ವತಿ ಗುಡಿ , ವಸಂತ ಮಂಟಪ , ಮದುವೆಯ ಮಂಟಪ ಹೀಗೆ ವಿವಿಧ ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ವಿವಿದ ರೀತಿಯ ಸಣ್ಣ ಕೆತ್ತನೆಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು .  ದೇವಾಲಯದ ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಪುಷ್ಕರಣಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಣೀಯ ಜಾಗವಾಗಿದ್ದು , ಈ ಕಲ್ಯಾಣಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನದ್ದು ಎಂಬುದು ವಿಶೇಷ .ಶಿವರಾತ್ರಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಭಕ್ತಾದಿಗಳು ಸೇರುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ .  ದಟ್ಟ ಕಾನನದ ನಡುವೆ ಇರುವ ದೊಡ್ಡ ದೇಗುಲದಂತೆ ಕಾಣುವ ಈ ದೇವಾಲಯ ,  ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ನಗರದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ದೂರವಿಲ್ಲದ ಈ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶ  ಇನ್ನೂ  ಹಸಿರಿನಿಂದ  ತುಂಬಿರುವುದು ಇನ್ನಷ್ಟು ತೃಪ್ತಿ ನೀಡುತ್ತದೆ .  

 ಮಳೆಗಾಲವಾದ್ದರಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ  ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಸ್ವೇಟರ್  ಕಾಲಿಗೆ ಶೂ , ಜೊತೆಗೆ ಛತ್ರಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು ಮರೆಯಬೇಡಿ .  ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಂಗಗಳ ಹಾವಳಿ ಇರುವುದರಿಂದ ತಿನ್ನುವ ವಸ್ತುವನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದು ಹೋಗಬೇಡಿ.  

ನಂದಿ ಬೆಟ್ಟದ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಹಸಿರನ್ನು ಸವಿಯಲು ತೆರಳುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಭೋಗ ನಂದೀಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಮರೆಯದೆ ನೋಡಿ ಬನ್ನಿ . ಇಂತಹ ಅದ್ಭುತವಾದ ದೇವಾಲಯ ಬೆಂಗಳೂರಿನ   ತಪ್ಪಲಲ್ಲೇ ಇರುವುದು ನೋಡಿ  ಬೆರಗಾಗಿ  .

ಯೇರ್ಕಾಡ್

ಅಗಲವಾದ ಗುದ್ದುಗಳಿಲ್ಲದ ರಸ್ತೆ , ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾದ ಕಾಡು , ಸಣ್ಣಗೆ  ಆಗೊಮ್ಮೆ ಈಗೊಮ್ಮೆ ಎಂಬಂತೆ ಜಿನುಗುವ ಮಳೆ , ಈಗಷ್ಟೇ ಮಳೆಯಿಂದ ತಂಪಾದ ಇಳೆ , ಒಂಥರಾ  ಚುಮು ಚುಮು ಚಳಿ , ಸಣ್ಣಗೆ ನಮ್ಮ ಕಣ್ಣೆದುರೇ ಹೊಗೆಯಾಡುವ ಇಬ್ಬನಿ . ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಥ್ ಕೊಡಲು ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಹಿತವೆನಿಸುವ ಸಂಗೀತ ಇಷ್ಟಿದ್ದರೆ ಸ್ವರ್ಗ ಎಂದೆನಿಸದೇ ಇರುತ್ತದೆಯೇ ?  
ಇಂತದ್ದೊಂದು ಸುಂದರ ಅನುಭವ ನಮಗೆ ದೊರೆತಿದ್ದು ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ .  ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಕೇವಲ 250 ಕಿ ಮೀ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ವೀಕೆಂಡ್ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಅದ್ಬುತ ಸ್ಥಳ .  ಬ್ಯುಸಿ ಬದುಕನ್ನು ಪಕ್ಕಕ್ಕಿಟ್ಟು ಜಂಜಾಟವನ್ನು ಮರೆತು ಎರೆಡು ದಿನ ಖುಷಿಯಿಂದ ಕಳೆಯಬಹುದಾದ ಜಾಗ ಈ ಯೇರ್ಕಾಡ್ . 
ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯದ ಸೇಲಂ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳ ಸುಂದರ ಸೊಬಗಿನ ತುತ್ತತುದಿ . ಸೇವಾರಯನ್ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅತಿ ತುತ್ತ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿರುವ ಯೇರ್ಕಾಡ್ 32 ಕಿ ಮೀ ನಷ್ಟು ಒಟ್ಟು  20 ಹೇರ್ಪಿನ್ ಘಾಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ . ಸೇಲಂ ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ೩೦ ಕಿ ಮೀ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಒಂದು ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶ . ಈ ಹೇರ್ಪಿನ್ ಘಾಟಿಯಲ್ಲಿ ನೀವು ಮೇಲೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ತಂಪು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ . ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಗಡಿ ದಾಟಿ ತಮಿಳುನಾಡು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೇ  ಬಿಸಿಲಿನ ದಗೆ , ಆದರೆ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಮಾತ್ರ ತಂಪು ತಂಪು . 

ನಮ್ಮ ಪಕ್ಕದ ರಾಜ್ಯ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಕೇವಲ ೨೩೦ ಕಿ ಮೀ . ಬಸ್ ,ಟ್ರೈನ್ ಅಥವಾ ವಿಮಾನ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕಿಂತ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅಥವಾ ಕುಟುಂಬದವರೊಡನೆ ಹೋದರೆ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕೂವರೆ ಗಂಟೆ ಪ್ರಯಾಣ . ವೀಕೆಂಡ್ ಟ್ರಿಪ್ ಗೆ ಇದೊಂದು ಬೆಸ್ಟ್ ತಾಣ ಎಂದೇ ಹೇಳಬಹುದು .  ಒಂದು ದಿನ ಹತ್ತಿರದ ರೆಸಾರ್ಟ್ , ಹೋಂ ಸ್ಟೇ ಅಥವಾ ಫಾರ್ಮ್ ಹೌಸ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡು ಎರೆಡು ದಿನ ಆರಾಮವಾಗಿ ಬದುಕಿನ ಜಂಜಾಟವನ್ನು ಮರೆತು ಸುತ್ತಾಡಿಕೊಂಡು ಬರಬಹುದು.  ನೋಡಲು ಕೂಡ ಕಣ್ಣು ತಂಪಾಗುವಷ್ಟು ಆಕರ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ .  

ಈಗಾಗಲೇ ಸುಮಾರು ಎಂಟು ಹೊರ ದೇಶಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಿರುವ ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ದೇಶವನ್ನು ಸುತ್ತುವ ಆಸೆ . ಹಾಗೆ ಪ್ರತಿ ಭಾರಿ ಸುತ್ತುವಾಗಲು ನಮ್ಮ ದೇಶ ಎಷ್ಟು ಸಂಪದ್ಭರಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಎಷ್ಟು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳಿವೆ ಆದರೆ ಅವುಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರ ಮಾತ್ರ ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆಗುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದೆನಿಸುತ್ತದೆ . 
ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಯಾವುದೇ ವಿದೇಶಿ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಕೂಡ ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದೆನಿಸಿದ್ದು ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಲೇಕ್ ಬೋಟಿಂಗ್ ನ ಅನುಭವನನ್ನು ಪಡೆದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ. ಡೀರ್ ಪಾರ್ಕ್ ,ಅಣ್ಣ ಪಾರ್ಕ್ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ನ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆ , ಕೇವಲ ಐದು ರೂಪಾಯಿ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರವೇಶ ಶುಲ್ಕ ಮತ್ತು ಇವೆಲ್ಲ ಕೇವಲ ಅರ್ಧ ಕಿ ಮೀ ಅಂತರದಲ್ಲೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಒಂದು ದಿನಪೂರ್ತಿ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಈ ಸ್ಥಳ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. 

ಕಿಳಿಯೂರ್ ಜಲಪಾತ :
ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಗೆ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಹೋದವರು ಕಿಳಿಯೂರ್ ಜಲಪಾತವನ್ನು ನೋಡಲೇಬೇಕು.  ಭೋರ್ಗರೆದು ದುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ನೀರು ಮೈ ಸೋಕಿದರೆ ಮಂಜಿನಂತೆ ಕರಗಿಹೋಗಬಹುದಾದಷ್ಟು  ತಣ್ಣೀರು. ಈ ಜಲಪಾತವನ್ನು ತಲುಪಲು ಕನಿಷ್ಠ 200 ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು  ಇಳಿದು ಸುಮಾರು ಒಂದು ಕಿ ಮೀ ನಷ್ಟು ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಕೆಳಕ್ಕೆ . ಈ ಜಲಪಾತದ ನೀರು ಬಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಬಂಡೆಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ನೀರಾಡಲು ಮತ್ತು ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ. ವಾರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸ್ವಲ್ಪ ಜನರಿರುವುದರಿಂದ ವಾರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೋದರೆ ನೀರಿನ ಭೋರ್ಗರೆತ ಬಿಟ್ಟರೆ  ನೀರವ ಮೌನ. ಇಲ್ಲಿ ಹೋಗುವಾಗ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದವರೋ ಅಥವಾ ಸ್ನೇಹಿತರೋ ಇದ್ದರೆ  ಹೆಚ್ಚು ಸೂಕ್ತ , ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಹೋಗುವುದು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ಹೋಗುವಾಗ  ಇಳಿಜಾರಾದ್ದರಿಂದ ಸುಲಭ. ಅಲ್ಲಿ ನೀರಾಡಿ ಪುನಃ ಬರುವಾಗ ಹತ್ತಿ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿ ಮೇಲೇರುವುದೇ ಒಂದು ವಿಸ್ಮಯ ಮತ್ತು ಸಾಹಸ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಈ ಜಲಪಾತವನ್ನು ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸದಿದ್ದರೆ ಯೇರ್ಕಾಡ್ ಪ್ರವಾಸ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗುವುದೇ ಇಲ್ಲ. 

ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೇರ್ಕಾಡ್  ಹೇರ್ಪಿನ್ ಘಾಟ್ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಡ್ರೈವ್ ಮಾಡುವುದೇ ಒಂದು ಅದ್ಬುತ ಅನುಭವವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಬೇಕಾದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಸಣ್ಣಗೆ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬೆಟ್ಟದಿಂದ  ಹರಿಯುವ ಜಲಪಾತವನ್ನು ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸಬಹುದು. ಎರೆಡು ದಿನವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಮಡಿಲಲ್ಲಿ ಕಳೆದರೆ ಮನಸ್ಸು ಉಲ್ಲಸಿತಗೊಳ್ಳುವುದು ಖಂಡಿತ. 





ಅರ್ಪಿತಾ ಹರ್ಷ 

Friday, 10 November 2017

ಹಾಗೇ ಸುಮ್ಮನೆ

ಈ ದಿನ ಉಳಿದೆಲ್ಲ ದಿನಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನ , ಈಗಿನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಿನ ಮುಂಜಾವು. ಹಾಸಿಗೆ ಹೊದ್ದು ನನ್ನ ಪುಟ್ಟ ಕಂದನ ಜೊತೆ ಬೆಚ್ಚಗೆ ಮಲಗಬೇಕಾದ ನಾನು ಅದೇನೋ ಎಂದಿಲ್ಲದ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಎದ್ದು ಕುಳಿತುಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ. ಹೌದು ಅದಕ್ಕೊಂದು ಕಾರಣವಿದೆ. ಇಲ್ಲೀಗ ಧಾರಾಕಾರ ಮಳೆ. ಕಳೆದ ಐದಾರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಎಂದೂ ಕಾಣದಂತಹ ಮಳೆ. ಈ ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಮಳೆ ಬಂದರೆ ಜಿಟಿಜಿಟಿ ಎರಡು ಹನಿ ಹಾಕಿ ಹೋಗಿ ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಮಳೆ ಎಂದು ಅನಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಹಾಗಿರುವಾಗ ಹೀಗೆ ಥೇಟ್ ನಮ್ಮ ಮಲೆನಾಡಿನಂತೆ ಬೋರ್ ಗರೆದು ಮಳೆ ಬರುವುದೆಂದರೆ ? ಹೌದು ಎಷ್ಟು ಉಲ್ಲಾಸ , ಮನಸ್ಸು ಗರಿಬಿಚ್ಚಿ ಕುಣಿಯುವುದು ಎಂದರೆ ಇದೇ ಇರಬೇಕು , ಇಂದು ಎಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಉತ್ಸಾಹ ಬಂದು ಬಿಟ್ಟಿದೆ. 

ಮುಂಜಾನೆಯೇ ಎದ್ದು ಈ ಬೋರ್ಗರೆಯುವ ಮಳೆಯನ್ನು ಕಿಟಕಿಯಿಂದ ನೋಡುತ್ತಾ ಕುಳಿತುಬಿಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ. ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಬಾಲ್ಯ , ನಮ್ಮ ಅಪ್ಪಟ ಹಸಿರು ತುಂಬಿದ ,ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಕೆಸರು ತುಂಬಿದ ಮಣ್ಣಿನ ಸುಗಂಧ ಬೀರುವ ಮಲೆನಾಡು ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮಲೆನಾಡಿನ ಮಳೆ ಅದೆಷ್ಟು ಸುಂದರ. ಅದು ಮಾಡುವ ಮೋಡಿಯೇ ಹಾಗೆ , ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಸುರಿಯುವ ಆ ಮಳೆಗೆ ಇರುವ ಆಕರ್ಷಣೆ ಬೇರಾವುದಕ್ಕೂ ಇಲ್ಲ. 

ನಾವು ಚಿಕ್ಕವರಿರುವಾಗ ಬೇಸಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಒಮ್ಮೆ ವಿಪರೀತ ಶೆಕೆ ಎಂದು ಕುಳಿತಾಗ ಬೀಳುವ ಆ ಮಳೆ ಇಳೆಗೂ ಮನಸ್ಸಿಗೂ ಎಷ್ಟು ತಂಪು ನೀದುತ್ತಿತ್ತಲ್ಲ ಅದನ್ನು ಈಗ ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡರೆ ಆಹ್ಲಾದವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಉರಿಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಆಡುತ್ತಿದೆವೋ ಹಾಗೆಯೇ ಘೋರವಾಗಿ ಸುರಿಯುವ ಮಳೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಮೈ ನೆನೆಸಿಕೊಂಡು ಆನಂದಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬಗೆ ಇನ್ನೂ ಮನದಲ್ಲಿ ಹಚ್ಚಹಸಿರು. ಅದು ಹೇಗೋ ಮಳೆ ಎಂದರೆ ಏನೋ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಆಕರ್ಷಣೆ. ಹಸಿರು ತುಂಬಿದ ಮನೆಯ ಹಿಂಬಾಗ ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಬಳ ಕಾಲಿಗೆ ಕಚ್ಚಿ ರಕ್ತ ಹೀರುತ್ತಿದ್ದರೂ ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಅಡ್ಡಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಪರಿ ಎಷ್ಟು ಸೊಗಸು. ಜೊತೆಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಕೌಳಿ,ಪರಿಗೆ , ಮುಳ್ಳನ್ನು , ಸಂಪಿಗೆ ಹಣ್ಣು , ಹಲಗೆ ಹಣ್ಣು ಹೀಗೆ ಲೆಕ್ಕವಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದುದು ನೆನಪಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದೆ. ಈಗ ಅವೆಲ್ಲ ಕೇವಲ ನೆನಪುಗಳಷ್ಟೇ. ಈಗ ಈ ಹಣ್ಣುಗಳು ಸಿಕ್ಕರೂ ಅದನ್ನು ಕೊಯ್ದು ತಿನ್ನಲು ನಾವಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದೇ ಬೇಸರ. ಅದಕ್ಕೆಂದೇ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದೇನೆ. ಈ ಭಾರಿ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲೇ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕು. ನಮ್ಮ ಮಲೆನಾಡಿನ ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡಿ ಬರಬೇಕು. ಬೋರ್ ಗರೆಯುವ ಮಳೆಯನ್ನೂ ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸಬೇಕು. ಸಾಕೆನಿಸುವಷ್ಟು ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಕುಣಿದು ಕುಪ್ಪಳಿಸಿ ಬರಬೇಕು. 

Arpitha Harsha 
London

ಕಲಸಿ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳ

Published in vijayakarnataka 15/10/2017


ಮಲೆನಾಡಿನ ಯಾವುದೇ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋದರೆ ಸುತ್ತಲೂ ಹಸಿರು , ತೆನೆ ತುಂಬಿದ ಗದ್ದೆ , ಅಡಿಕೆ ಮರಗಳು ಹಾಗೆಯೇ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ರಸ್ತೆ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟ  ಅನಾನಸ್ ಮತ್ತು ಪೇರಳೆ ಹಣ್ಣುಗಳ ಪುಟ್ಟ ಅಂಗಡಿ , ಸಂಜೆ ಆಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಈರುಳ್ಳಿ ಬಜ್ಜಿ , ಮಸಾಲೆ ಪೂರಿ ಅಂಗಡಿಗಳು ಕಾಣುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಅದರಲ್ಲು ನೀವು ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹೋದರೆ ಧೋ ಎಂದು ಸುರಿಯುವ ಮಳೆ ಜೊತೆಗೆ ಮಲೆನಾಡಿನ ಫಿಲ್ಟರ್ ಕಾಫಿ  ಎಂದೂ ಮರೆಯಲಾರಿರಿ. ಸುರಿಯುತ್ತಿರುವ ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಗದ್ದೆ ಕೆಲಸ ಮುಗಿಸಿ ಕಂಬಳಿ ಕೊಪ್ಪೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಮನೆ ಕಡೆ ಹೊರಡುತ್ತಿರುವವರು ರಸ್ತೆ  ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ದೃಶ್ಯ. ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಲೂ ಕೂಡ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳು ಇರುವುದು ಕೂಡ ಅಷ್ಟೇ ಆಕರ್ಷಣೀಯ. 
ನಾವು ಲಂಡನ್ ನಿಂದ ಪ್ರತಿ ಭಾರಿ ಊರಿಗೆ ಹೋದಾಗಲೂ ಎಲ್ಲಾದರೂ ಒಂದೆರಡು ಕಡೆ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆಂದು ಹೋಗುವುದು ರೂಡಿ . ಹಾಗೆಯೇ ಈ ಭಾರಿ ನಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣ ಹೋಗಿದ್ದು ಸಾಗರದಿಂದ ೧೦ ಕಿ ಮೀ ಅಂತರದಲ್ಲಿರುವ ಕಲಸಿ. ಕಲಸಿ ಊರನ್ನು ನಾಡ ಕಲಸಿ ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.

 ಸಾಗರ ಮತ್ತು ಸೊರಬ (ಉಳವಿ) ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಹೋಗುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಕಲಸಿ  ಬೋರ್ಡ್  ಇರುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದೆರಡು ಕಿ ಮೀ ಒಳಹೋದರೆ ಸಿಗುವುದೇ ಕಲಸಿ ಗ್ರಾಮ. ಇಲ್ಲಿನ  ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಲ್ಲಿನ ದೇವಾಲಯಗಳು ಒಂದೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕಾಂಪೌಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಪುರಾತನ ಕಾಲದ ಕಲ್ಲಿನ ಎರಡು ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ. ಇದೊಂದು ಐಸಿಹಾಸಿಕ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು ಈಗಲೂ ಪ್ರತಿದಿನ ಪೂಜೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. 

ಈ ದೇವಾಲಯವು ಹನ್ನೆರಡನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದು ಇದನ್ನು ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾದ ದೇವಾಲಯ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳರ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ೧೨ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜಕ್ಕಣ  ಮತ್ತು ಢಕ್ಕಣ ಎಂಬುವವರು ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು ಎಂಬ 
ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿನ ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಗಾರ್ಡ್ ಕೂಡ ಇರುವುದರಿಂದ ನೀವು ಹೋದಾಗ ಈ ಸ್ಥಳದ ಇತಿಹಾಸದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಕೂಡ ಪಡೆಯಬಹುದು. 

ಇಲ್ಲಿರುವ ಎರಡು ದೇವಾಲಯಗಳು ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಮತ್ತು ನೀಲಕಂಠೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದ್ದು ,ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೆತ್ತಲಾದ ಈ ದೇವಾಲಯದ ಶಿಲೆಯನ್ನು ಸೋಮನಾಥ ಶಿಲೆ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಮಾಹಿತಿ.  ದೇವಾಲಯದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ಕಾಣಸಿಗುವ ಪಗಡೆ ಆಟದ ಚಿನ್ಹೆ ,ಆನೆ,ಸಿಂಹ  ಮತ್ತಿತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ನೀಲನಕ್ಷೆ ಇವುಗಳು ಯಾವುದೋ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ರಾಜರು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಇದನ್ನೆಲ್ಲಾ ಆಡಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲೂ ಕೂಡ ಆನೆ ಮತ್ತು ಸಿಂಹದ ಕೆತ್ತನೆಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ  ಈ ಜಾಗವನ್ನು ಕೆಳದಿ ಅರಸ ಚೌಡಪ್ಪ ನಾಯಕನಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಕೂಡ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.  
ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೋಮನಾಥ ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೆಳದಿ , ಇಕ್ಕೇರಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನೋಡಲು ಹೋಗುವಾಗ ನೋಡಲು ಮರೆಯದಿರಿ. ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಜಗತ್ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜೋಗ ಜಲಪಾತ ಇರುವುದರಿಂದ ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಹೋದವರು ಕಲಸಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಲ್ಲಿನ ಸುತ್ತಲಿನ ಹಸಿರಿನ ಸೊಬಗನ್ನು ನೋಡಿ ಆನಂದಿಸಿ ಬರಬಹುದು. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಪಟ್ಟಣದ ನೂಕು ನುಗ್ಗಲಿಕೆ ಬೇಸತ್ತ ಜನರಿಗೆ ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಳ್ಳಿ , ತಂಪುಗಾಳಿ , ಅಲ್ಲಿನ ಸುಂದರ ವಾತಾವರಣ ಮುದ ಕೊಡುವುದು ಖಂಡಿತ .

ತಲುಪುವ ಮಾರ್ಗ :- ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ರೈಲು ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ತಲುಪಿ ಸಾಗರದಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಬಾಡಿಗೆ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡ ತಲುಪಬಹುದು. 
ಸ್ವಂತ ಕಾರಿನಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಬರುವವರಿಗೆ ಇದು ಸುಮಾರು ೩೬೦ ಕಿ ಮೀ ಅಂತರವಾಗುತ್ತದೆ. 
ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ರಾತ್ರಿ ಮತ್ತು ಹಗಲು ಬಸ್ಸುಗಳು ನೇರವಾಗಿ ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಇದೆ. 

ಹತ್ತಿರದ ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳು : ಜೋಗ ಜಲಪಾತ , ಕೆಳದಿ , ಇಕ್ಕೇರಿ 

Arpitha Harsha 

ಅಪ್ಪನಿಗೊಂದು ಪತ್ರ

ಪ್ರೀತಿಯ ಅಪ್ಪ 
ನಿನಗೊಂದು  ಪತ್ರ ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂಬುದು ಬಹಳ ದಿನಗಳ ಆಸೆ. ಮೊದಲೆಲ್ಲಾ  ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ನಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡು ಕಾಲೇಜ್ ಓದುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಆಗಾಗ ಮನೆಗೆ ಪತ್ರ ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದೆ. ಫೋನ್ ಇದ್ದರೂ ಆ ಪತ್ರ ಬರೆಯುವುದರಲ್ಲೇ ಏನೋ ಸಂತೋಷ ಸಿಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈಗ ದೇಶ ಬಿಟ್ಟು ವಿದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಿದೆ  ಪತ್ರ ಬರೆಯುವ ಅವಕಾಶವೇ ಇಲ್ಲ. ಆಗಾಗ ಒಂದು ಫೋನ್ ಮಾಡಿ ಕುಶಲೋಪರಿ ವಿಚಾರಿಸಿ ಬಿಟ್ಟರೆ ಆಯಿತು. ಅದೆಷ್ಟೋ ಹೇಳಬೇಕು ಎಂದುಕೊಂಡ ಮಾತುಗಳು ಕೇವಲ ನಿಟ್ಟುಸಿರಲ್ಲೇ ನಿಂತು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪತ್ರದಲ್ಲಾದರೆ  ಹಾಗಲ್ಲ ಏನು ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂದುಕೊಂಡಿದ್ದೆವೋ ಅದನ್ನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದ್ದಂತೆಯೇ ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿಬಿಡಬಹುದು. ಮನಸ್ಸಿಗೂ ನಿರಾಳ.  ಏನೋ ಒಂದು ರೀತಿ ನೆಮ್ಮದಿ.  ಆಡಿದ ಮಾತುಗಳು ಮರೆಯಬಹುದು ಆದರೆ ಬರೆದ ಅಕ್ಷರಗಳು ಅಷ್ಟು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮಾಸಲಾರದು.  ನೀನೂ ಹಾಗೆಯೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮಗಳು ಬರೆದ ಪತ್ರ ತೆಗೆದು ಓದಬಹುದು . 

ನನ್ನ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾನೆಂದೂ ನಿನ್ನ ಬಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲೂ ಹೋಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅಪ್ಪನ ಮುದ್ದಿನ ಮಗಳು ನಾನು.  ಈಗಲೂ ಊರಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಹೊರಡುವಾಗ ಅಪ್ಪನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬರುವುದು ಎಂದರೆ ಅದೇನೋ ಸಂಕಟ. ಅದೇನೋ ಕಸಿವಿಸಿ.  ಮನಸ್ಸಿನ ತುಂಬಾ ನೋವು.  ತವರು ಎಂದರೆ ಹಾಗೆಯೇ ತಾನೇ ? ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಹೆಣ್ಣು ಅನುಭವಿಸುವ ವೇದನೆ ಇದು . ಅದೇನೇ ಇರಲಿ  ನೀ ನನಗೆ ನೀಡಿದ ಅದ್ಬುತ ಬಾಲ್ಯವನ್ನು ನಾನೆಂದಿಗೂ ಮರೆಯಲಾರೆ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ  ಆ ಸಂಪಿಗೆ , ಕವಳಿ , ಪರಿಗೆ , ಮುಳ್ಳನ್ನು,ಗುಡ್ಡೆ ಗೇರು , ಹಲಗೆ ಹಣ್ಣು , ನೇರಳೆ ಹಣ್ಣು  ಹೀಗೆ ಮಲೆನಾಡಿನ ತರಾವರಿ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನನಗಾಗಿ ನೀನು ತಂದು ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದುದ್ದು ಇಂದಿಗೂ ಹಸಿರಾಗಿದೆ.  ಅವುಗಳೆಲ್ಲ ಇಂದು ಕೇವಲ ನೆನಪು ಮಾತ್ರ. ಈ ಬಾರಿ ಊರಿಗೆ ಬಂದಾಗ ನನ್ನ ಪುಟ್ಟ ಮಗನನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ನಮ್ಮೂರಿನ ಬೆಟ್ಟ ಅಲೆದು ಅವನಿಗೂ ಅದರ ಸವಿಯನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. 

ಅದೇನೋ ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ನೋಡಿದಾಗಲೆಲ್ಲಾ ನನ್ನ ಬಾಲ್ಯ ಬಹಳ ಕಾಡುತ್ತದೆ. ನಿನ್ನೆ ತಾನೇ ಹುಟ್ಟಿದಂತಿದ್ದ ಮಗ ಆಗಲೇ ಒಂದು ವರ್ಷ ಪೂರೈಸಿಬಿಟ್ಟ. ಅವನ ನಗು ತುಂಟತನ , ಬೀಳದಂತೆ ಜಾಗರೂಕನಾಗಿ ಇಡುವ ಆ ಪುಟ್ಟ ಹೆಜ್ಜೆ, ಹಾಡು ಎಂದರೆ ಆಆ ಎನ್ನುವ ಪರಿ,ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ನೀಡುವ ಮುಗ್ಧ ನಗು , ಟಿವಿ ಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹಾಡಿಗೆ ಆತ ಕುಣಿಯುವ ಪರಿ ,ಅವನ ತೊದಲು ನುಡಿ ಇವೆಲ್ಲವುಗಳನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದೆಷ್ಟು ಆನಂದ. ನನಗೆ ಕಾಡುವುದು ಒಂದೇ ಮಕ್ಕಳು ಬೇಗ ಬೆಳೆದು ದೊಡ್ಡವರಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ , ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದೂರವೂ ಹೋಗಿ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ , ಅದೇ ನಾನು ನಿಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬಂದಂತೆಯೇ!. ಎಲ್ಲಾ ಇದ್ದು ಇಲ್ಲದಿದ್ದಂತೆ ಎಲ್ಲೋ ಕಾಣದ ದೇಶಕ್ಕೆ, ವಿದೇಶಕ್ಕೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗಿಂತ ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳು ಹೆಚ್ಚು ಎಂಬ ಮಾತು ಅಮ್ಮ ಯಾವಾಗಲೂ ಹೇಳುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ ಆದರೆ ಆ ಆನಂದವನ್ನು ಕೇವಲ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಸವಿಸಲು ಸಿಗುವಂತಾಗಿರುವುದು  ವಿಷಾದವೇನೋ ಎಂದು ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಎನ್ನಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ.  ಅದೇನೇ ಇರಲಿ ಬಂದುದನ್ನು ಬಂದಂತೆ ಅನುಭವಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದೇ ಜೀವನ. ಅವನ ಫೋಟೋ ನೋಡಿಕೊಂಡು , ಅಥವಾ ಫೋನ್ ನಲ್ಲಿ ಅವನ ಧ್ವನಿ ಕೇಳಿ ಸಂತೋಷಪಡುವಷ್ಟಾದರೂ ಅವಕಾಶ ಇರುವುದಕ್ಕೆ ಧನ್ಯವಾದ ಹೇಳಿ ಸಮಾಧಾನ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಷ್ಟೆ. 

 ಇದೇ ಜೂನ್ ೧೯ ರಂದು ಅಪ್ಪಂದಿರ ದಿನವಂತೆ ಅದಕ್ಕೆ ನಿನಗೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಶುಭಾಷಯ ಕೋರಿಬಿಡುತ್ತೇನೆ.  ನಾ ಎಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸುಖವಾಗಿರಲೆಂಬ ನಿನ್ನ ಆಶೀರ್ವಾದ ಸದಾ ಹೀಗೇ  ಇರಲಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಸಂತೋಷದಲ್ಲೇ  ನೆಮ್ಮದಿ ಕಾಣುವ ನೀನು ಮತ್ತು ಅಮ್ಮ ಯಾವಾಗಲೂ ನಗುನಗುತ್ತಿರುವಂತಾಗಲಿ . 

ಇಂತಿ ನಿನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಮಗಳು 

Saturday, 6 August 2016

ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್

Published in Vijayakarnataka June 25th 2016


ಬ್ರಿಟನ್ ನಲ್ಲೀಗ ಬೇಸಿಗೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಬೇಸಿಗೆ ಎಂದರೆ ಆಗಾಗ ತುಂತುರು ಮಳೆ ಕೂಡ ಬರುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಅದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಬಿಸಿಲಿಗೆ ಕಣ್ಣು ಬಿಡಲೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬಷ್ಟು ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣ.  ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತು ಹೊರ ಹೋದರೂ ಸಾಕು ಸುಸ್ತು ಎನ್ನಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಸುಂದರವಾದ ಸ್ವಚ್ಚವಾದ , ತಂಪಾಗಿಯೂ ಇರುವ ಈ ಹಳ್ಳಿಗಳು ನೋಡಲು ಬಹಳ ಸುಂದರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಂದೇ ನಾವು ಈ ಭಾರಿ ಲಂಡನ್ ನಿಂದ ಹೋದದ್ದು ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ಎಂಬ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವಿಲೇಜ್ ಗೆ. 

ಬ್ರಿಟನ್ ನ ಬೀದಿಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಜಗಜಗಿಸುವ ದೀಪಗಳ ಸಾಲು ಹೇಗೆ ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆಯೋ ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳೂ ಕೂಡ ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಕೈಬೀಸಿ ಕರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು. ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೪ ತಿಂಗಳು ಬಂದು ಹೋಗುವ ಬೇಸಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತೆಂದರೆ ಜನರು ವೀಕೆಂಡ್ ಗಳನ್ನು  ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಮೀಸಲಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತಾರೆ.  ಇಲ್ಲಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಹಳ್ಳಿಗಳು ಟುರಿಸ್ಟ್ ಹಳ್ಳಿಗಳಾಗಿಬಿಟ್ಟಿವೆ. ಅಂತಹ ಒಂದು ಸುಂದರ ಟುರಿಸ್ಟ್ ಸ್ಥಳವೆಂದರೆ ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ . 

ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ಇರುವುದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ದಕ್ಷಿಣ ಮಧ್ಯ ಭಾಗಗದಲ್ಲಿ ,ಈ ಭಾಗವು ಸುಮಾರು ಆರು ಕೌಂಟಿ ಗಳನ್ನೂ ತನ್ನ ಭಾಗವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಚವಾದ ಹಳ್ಳಿ. ಈ ಹಳ್ಳಿ ಹೇಗಿದೆಯೆಂದರೆ ಸುಮಾರು ೧೦೦ ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಕೂಡ ಹೀಗೆಯೇ ಇದೆ ಎಂದರೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಆಶ್ಚರ್ಯವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳನ್ನು ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದ್ದು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ಬಳಿಯದೆ ಅದೇ ಕಲ್ಲಿನ ಸೊಬಗನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವುದು ಇದರ ವಿಶೇಷ.  ಈ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ಸ್ಟೋನ್ ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇನು ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸುಮಾರು 145 ಕಿ ಮೀ ನಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರ ಹೊಂದಿದೆ. 

ಇಡೀ  ಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಸುಮಾರು ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ಕಲ್ಲಿನಿಂದಲೇ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕೊಳಗಳು , ಸುಂದರ ಹಸಿರು ತುಂಬಿದ ಗದ್ದೆಗಳು, ನೀರು ಹರಿದು ಕೊಗಳು ಟನಾಲ್ ಗಳು , ಹಾಗೆಯೇ ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ಟೀ ಸ್ಟಾಲ್  ಇಂತಹವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಮಾಡೆಲ್ ವಿಲೇಜ್ , ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಪಕ್ಷಿ ವೀಕ್ಷಣಾಲಯಗಳನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ತೆರೆದಿದ್ದಾರೆ. 

ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್  ಸಾಕಷ್ಟು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದರೂ ಕೂಡ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ೩ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಒಂದು ಸಂಗಮ ಎನ್ನಬಹುದು. ನೋಡಲು ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಒಂದು ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಇವೆಲ್ಲಾ ಹಳ್ಳಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲೂ  ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್  ಸ್ಟೋನ್ ಬಹಳ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. 

ಬೀಬರಿ :- ಬೀಬರಿ ಎಂಬುದು ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ನ ಒಂದು ಪುಟ್ಟ ಹಳ್ಳಿ ಈ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೪೦ ಮನೆಗಳಿವೆ ಎಂಬುದೇ ಇಲ್ಲಿನ ವಿಶೇಷ. ಇದೊಂದು ಅಪ್ಪಟ ಹಳ್ಳಿ , ಹಾಗಂತ ಇಲ್ಲಿ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ,ವಿದ್ಯುತ್,ನೀರು  ಇವುಗಳಿಗೆ ಖಡಿತವಿಲ್ಲ. ಇವೆಲ್ಲವುಗಳೂ ಯಾವುದೇ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಕಡಿಮೆ ಇಲ್ಲದಂತೆ ದೊರೆಯುವುದು ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಾಮ್ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಖಂಡಗಳ ವಿಶೇಷ. ಈ ಹಳ್ಳಿಯ ವಿಶೇಷವೆಂದರೆ ಇಡೀ ಹಳ್ಳಿ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದ್ದು ಹಳ್ಳಿಯ ಅಂದವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಟನಾಲ್ ಗಳನ್ನು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಸುಂದರವಾದ ಗಾರ್ಡನ್ ಮತ್ತು ಹರಿಯುವ ಸಣ್ಣ ಜಲಪಾತವನ್ನೂ ಇಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಹೂವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಸುಂದರ ಪಾರ್ಕ್ ಗಳು ಹಳ್ಳಿಯ ಸೊಬಗನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ೧೫ ನೇ ಶತಮಾನದ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ಒಂದು ಸ್ಕೂಲ್ ಕೂಡ ಇದ್ದು ಈ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ನಲವತ್ತು ಮಕ್ಕಳು ಇರುವುದು ಇಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಎಂದೇ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಬರ್ಟನ್ ಆನ್ ದಿ ವಾಟರ್ :-  ಹೇಳುವಂತೆ  ಹಳ್ಳಗಳ ತಪ್ಪಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು , ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವೇ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಆದಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲ.  ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಟೀ ಸ್ಟಾಲ್ , ಐಸ್ ಕ್ರೀಂ ಸ್ಟಾಲ್ , ಮಾಡೆಲ್ ವಿಲೇಜ್ , ಮೋಟಾರ್ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ , ಪಕ್ಷಿಧಾಮ ಇವೆಲ್ಲವುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇದನ್ನು ಕಾಟ್ಸ್ ವೋಲ್ದ್ ನ ಸಣ್ಣ ಪಟ್ಟಣ ಎನ್ನಬಹುದು. ಹಳ್ಳಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕ ವಿರಮಿಸಲು ಹಸಿರು ಹಾಸು , ಸಣ್ಣ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಇವುಗಳಿಂದ ಈ ಪಟ್ಟಣದ ಅಂದ ಇನ್ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿದೆ. 
ಇಲ್ಲಿನ ವಿಶೇಷತೆ ಎಂದರೆ ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಟೀ  ಮತ್ತು ಕೇಕ್ ಅನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸವಿಯಬಹುದು. ತಣ್ಣನೆಯ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿಯ ಹಬೆಯಾಡುವ ಟೀ  ಮತ್ತು ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ಕೇಕ್ ಮುದ ಕೊಡುತ್ತದೆ. 

ಬರ್ಫಾಡ್ : ಇದು ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ಹಳ್ಳಿಯನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ಇನ್ನೊಂದು ಭಾಗ. ಇಲ್ಲಿನ ಬಿಶಪ್ ಚರ್ಚ್ ಕೇವಲ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಜನರನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಜಗತ್ತಿನ ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗಗಳು ಹಸಿರು ತುಂಬಿದ ಗದ್ದೆ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಹೂವಿನ ಗದ್ದೆಗಳಿದ್ದು ಇದೊಂದು ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಉಳಿದೆರಡು ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಕಾಟ್ಸ್ ವೊಲ್ಡ್ ನ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜನದಟ್ಟಣೆ  ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು , ಕಾರಿನ ಸಂಚಾರವೂ ಕೂಡ ಅಧಿಕವಾಗಿದೆ. 

ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಈ ಹಳ್ಳಿಯು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಮನ ತಣಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿ ಆಕ್ಸ್ಫಾರ್ಡ್ , ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ್ ನ ಜನ್ಮಸ್ಥಳವಾದ ಸ್ಟ್ರಾಟ್ ಫೋರ್ಡ್ ಅಪಾನ್ ಅವನ್ ಇರುವುದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದು. 

ಇಲ್ಲಿನ ಹಸಿರನ್ನು ನೋಡಲು ಬೇಸಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯ ಸಮಯವಾದರೂ ಕೂಡ ಡಿಸೆಂಬರ್  ತಿಂಗಳ ಘೋರ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹಿಮ ಬಿದ್ದಾಗ ಇಲ್ಲಿ ಟ್ರಿಪ್ ಹೋದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಿಮದ ಹಾಸಿನಿಂದ ಕೂಡ ಈ ಹಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಟನಲ್ ಗಳು ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ.